Patrick (69) uit Amsterdam-Nieuw-West ging met pensioen na een veelzijdige loopbaan in het hoger onderwijs. Hij zag het om zich heen: collega’s die aftelden naar hun pensioen, maar totaal niet wisten wat ze ermee aan moesten. Dat beeld dreef hem al voor zijn laatste werkdag tot actie. Nu maakt hij podcasts; over gepensioneerden, voor gepensioneerden en iedereen die er omheen staat.
Altijd op zoek naar het grotere geheel
Patrick groeide op in Den Helder als zoon van Indische Nederlanders die in 1950 naar Nederland kwamen. Zijn vader, marineman, had voor hem een toekomst bij het KIM (Koninklijk Instituut voor de Marine) voor ogen. Patrick dacht daar anders over.
Hij was goed in badminton en deed al op jonge leeftijd mee aan de Europese jeugdkampioenschappen in Denemarken. De sportacademie leek logisch, maar dat mocht niet van thuis. Via de Hogere Technische School in Alkmaar rolde hij in de techniek en van daaruit, gedreven door een brede nieuwsgierigheid, door naar economie.
“Ik heb een hele sterke drive om wat om me heen gebeurt zoveel mogelijk te proberen te begrijpen,” vertelt hij. “Dan kom je vanzelf op dwarsverbanden. En dat vind ik interessant.”
Die dwarsverbanden bleven zijn rode draad. Na zijn economiestudie startte hij verschillende eigen initiatieven, zoals computertrainingbedrijfjes, coachingbedrijfjes, lesgeven. Via een squashvriend belandde hij bij de Hogeschool voor Economische Studies, later de Hogeschool van Amsterdam (HvA). Daar bleef hij decennialang, met projecten die hem o.a. naar Ethiopië brachten voor Capacity Building (bachelor- en mastertraject)
De laatste jaren voor zijn pensioen vulde hij in als afstudeerbegeleider en coördinator/docent professional skills voor Faculteit Techniek in de minor Future Proof City waarin onderzoek werd gedaan naar het vergroten van de leefbaarheid van Amsterdam en omstreken gecombineerd met strategisch management aan de faculteit Economie.
“Hoe luider ze schreeuwden, hoe groter het gat was”
Patrick is wat hij zelf een “kind van de crisis” noemt. Geboren in 1956, opgeleid in tijden van werkloosheid en onzekerheid van de jaren 80. Die achtergrond maakte hem alert en initiatiefrijk. Toen zijn pensioen naderde, schakelde diezelfde instelling in.
“Ik zag dat mensen in een gat vielen. Echt wel,” vertelt hij. “En hoe luider ze begonnen te schreeuwen dat ze aan het aftellen waren, des te groter ervoer ik het gat dat ze zouden voelen na hun pensionering. Overschreeuwd door de hoop dat het allemaal wel mee zou vallen.”
“Mensen die aftellen zijn er het minst op voorbereid”
Hij herkende het patroon: mensen die aftellen zijn er het minst op voorbereid. Dat wilde hij zichzelf besparen. Dus begon hij een jaar voor zijn pensioen al actief te zoeken naar een invulling. Hij zocht dit in het verlengde van wat hij leuk vond: coachen, begeleiden en inhoudelijk bezig zijn.
De HvA vroeg hem nog een jaar langer te blijven voor een afronding van zijn coördinatiefunctie. Dat deed hij, maar ondertussen bouwde hij al aan zijn plannen. Hij schafte apparatuur aan, trok zijn spaarpot leeg, en begon met het opnemen.
Volwaardig afscheid nemen met de pensionado podcast
Wat Patrick stoorde, was hoe karig het pensioen er vaak van afkwam bij werkgevers. “Iemand die dertig of veertig jaar loyaal heeft gewerkt. Soms zelfs ten koste van zijn gezondheid en welzijn, wordt uitgewuifd met een bloemetje, een bitterbal en een pilsje.”
Met de Pensionado Podcast wil hij dat anders doen. Hij interviewt gepensioneerden over hun herinneringen, ervaringen en levenslessen. Niet als nostalgisch terugblikken, maar als een volwaardig afscheidsdocument. Niet alleen voor de persoon zelf, maar ook voor familie en vrienden én voor de organisatie.
De podcast bestaat voor hem uit drie componenten: rust in het hoofd creëren, volwaardig afscheid nemen en een spiegelgesprek bieden. “Zo help ik iemand rustig naar zijn situatie te kijken en keuzes te maken. Het is een gesprek van hart tot hart.”
Ook is Patrick ervan overtuigd dat aandacht voor medewerkers in de vorm van een podcast als afscheidscadeau, in deze fase ook iets zegt over hoe een organisatie naar mensen kijkt. Het biedt niet alleen steun en perspectief aan de pensionado zelf, maar straalt ook waardering en goed werkgeverschap uit.
“Er komt meer uit mijn handen dan 10 jaar geleden”
Wie denkt dat een podcast opnemen weinig tijd kost, heeft het mis. Patrick trekt alles na van zijn gasten, bereidt elk gesprek grondig voor en spendeert vervolgens anderhalve tot twee dagen aan redigeren.
“Je moet dan niet praten over rendement, uren of verdiensten, zegt hij lachend.” “Maar het is heel bevredigend. Er komt meer uit mijn handen dan tien jaar geleden.”
“Het is een enorm verschil dat je nu zelf je grenzen stelt en je energie doseert”
Het verschil met werken? “Je bepaalt je grenzen zelf en je doseert je energie zelf. En ik kan je zeggen: dat is zo’n groot verschil.”
Wijze lessen uit de gesprekken
Benieuwd naar de wijsheden van de aanstaande pensionado’s die hij hoort, zegt hij; “De lessen die ik vaak terug hoor zijn: volg je hart, kijk ruim en blijf in verbinding met anderen. Het klinkt clichématig, maar dit is het zeker niet, vindt Patrick.” “Het krijgt een heel andere lading als je het hele gesprek volgt. Dan denk je: ja, daar zit iets in.”
Hij ziet ook een patroon: de meeste mensen trekken in hun pensioen de activiteiten door wat ze in de laatste fase van hun werkzame leven leuk vonden. “In die laatste jaren krijgen mensen ook vaker de gelegenheid om te doen wat ze leuk vinden. Taken die gericht zijn op kennisoverdracht bijvoorbeeld. Ze worden in hun kracht gezet. En dat resoneert dan.”
Rust in het hoofd is alles
Wat Patrick zelf heeft ontdekt: de overgang naar pensioen is voor veel mensen moeilijker dan verwacht omdat ze veelal nooit de rust hebben genomen om er goed over na te denken.
“Ik heb vier steekwoorden,” zegt hij. “Compassie, liefde, overzicht en intelligentie. Daar draait het voor mij om.”
En het allerbelangrijkste dat hij zijn gasten wil meegeven: begin op tijd met voorbereiden op je pensioen. Niet als angstreactie, maar vanuit nieuwsgierigheid naar wie je bent als het werk wegvalt.
“Pensioen begint eerder dan de eerste dag dat je met pensioen bent. En dan is het fijn als je al een “beetje” weet wie je bent buiten je werk.”
Nog veel meer plannen
Patrick bouwt verder aan de Pensionado als onderdeel van een groter Pensionado-Plan. Daarin staan drie dingen centraal: een podcast waarin je je levensverhaal vastlegt, hulp bij het vinden van richting en rust in je leven na je werk én een goede overdracht van je vermogen aan de volgende generatie. Samen vormen ze één geheel. Hiermee helpt Patrick organisaties om hun medewerkers goed voor te bereiden op hun pensioen.
Daarnaast heeft hij nog twee andere podcasts lopen: Beter Nieuw-West, met positieve verhalen uit Stadsdeel Nieuw -West, en Voorlevers en Toekomstdenkers, over mensen die aan de rand van nieuwe sociaal, economisch en technische ontwikkelingen opereren in denken en doen.
Maar er is meer. Elke dag wandelen, minstens een uur in de gym, gitaar spelen, af en toe de racefiets pakken en vakliteratuur bijhouden. Badminton doet hij niet meer; “In mijn hoofd gaat het 90 keer sneller dan mijn lichaam beweegt, en daar kan ik niet tegen.”
Patrick heeft een vol leven, stilzitten past daar niet bij. En dat is precies zoals hij het wil.
Ben je benieuwd naar de Pensionado Podcast van Patrick? Je vindt de link hieronder:
Interesse in een podcast als afscheidscadeau? Hieronder vind je meer informatie.
